Η κλιμάκωση της σύγκρουσης Πακιστάν – Αφγανιστάν έχει προκαλέσει σοβαρές απώλειες μεταξύ των αμάχων, με 372 θανάτους από τον Ιανουάριο έως τα τέλη Μαρτίου, σύμφωνα με έκθεση του ΟΗΕ που δόθηκε σήμερα στη δημοσιότητα. Ο υψηλός απολογισμός αποδίδεται κυρίως σε πακιστανικό βομβαρδισμό στην Καμπούλ.
«Περισσότεροι από τους μισούς» από τους θανάτους προήλθαν «από πλήγματα των πακιστανικών στρατιωτικών δυνάμεων στο νοσοκομείο Ομίντ», το οποίο περιθάλπει τοξικομανείς στην αφγανική πρωτεύουσα στις 16 Μαρτίου, ανέφερε η αποστολή του ΟΗΕ στο Αφγανιστάν (Unama).
Οι δύο χώρες βρίσκονται σε μακρόχρονη διαμάχη για την οριοθέτηση των κοινών συνόρων, τα οποία το Αφγανιστάν δεν αναγνωρίζει επισήμως. Οι σχέσεις τους επιδεινώθηκαν μετά την επιστροφή των Ταλιμπάν στην εξουσία το 2021.
Το Ισλαμαμπάντ κατηγορεί την Καμπούλ ότι προσφέρει καταφύγιο σε ένοπλες ομάδες που εξαπολύουν επιθέσεις στο πακιστανικό έδαφος, κατηγορίες που το Αφγανιστάν απορρίπτει. Το πακιστανικό υπουργείο Εξωτερικών ανέφερε ότι 130 άμαχοι και μέλη των δυνάμεων ασφαλείας σκοτώθηκαν στο Πακιστάν από τις αρχές Ιανουαρίου, ενώ κάλεσε τον Αφγανό επιτετραμμένο μετά από επίθεση αυτοκτονίας που σκότωσε 15 αστυνομικούς.
Οι σποραδικές συγκρούσεις μετατράπηκαν σε ανοικτό πόλεμο στα τέλη Φεβρουαρίου, με το Πακιστάν να εξαπολύει αεροπορικούς βομβαρδισμούς στην Καμπούλ. Η Unama κατέγραψε 372 νεκρούς και 397 τραυματίες αμάχους στο Αφγανιστάν για το πρώτο τρίμηνο του έτους, έναν απολογισμό υψηλότερο από κάθε προηγούμενο από το 2021.
Ανθρώπινο κόστος και αντιδράσεις
Σύμφωνα με τα στοιχεία της Unama, 13 γυναίκες, 46 παιδιά και 313 άνδρες σκοτώθηκαν. Η μεγάλη αναλογία ανδρών σχετίζεται με τα πλήγματα στο νοσοκομείο της Καμπούλ, που υποδέχεται μόνο άνδρες ασθενείς.
Το Πακιστάν υποστηρίζει ότι «κανένα νοσοκομείο ή κέντρο αποκατάστασης τοξικομανών δεν έχει τεθεί στο στόχαστρο» και ότι οι επιχειρήσεις του στράφηκαν αποκλειστικά «εναντίον τρομοκρατικών και στρατιωτικών υποδομών». Ωστόσο, η Unama αναφέρει ότι οι ερευνητές της επισκέφθηκαν το σημείο και «παρατήρησαν τον αντίκτυπο των πακιστανικών αεροπορικών πληγμάτων».
Η αποστολή του ΟΗΕ επιβεβαίωσε ανεξάρτητα τον θάνατο τουλάχιστον 269 αμάχων και τον τραυματισμό 122, επισημαίνοντας ότι ο πραγματικός αριθμός θυμάτων μπορεί να είναι μεγαλύτερος, καθώς πολλά πτώματα δεν κατέστη δυνατό να ταυτοποιηθούν λόγω διαμελισμού ή εκτεταμένων εγκαυμάτων.
Έκκληση για σεβασμό του ανθρωπιστικού δικαίου
Η Unama καλεί τις αφγανικές αρχές να δημιουργήσουν αρχείο για τους αγνοούμενους και ζητά από τις εμπόλεμες πλευρές να αποφεύγουν επιθέσεις σε εγκαταστάσεις υγείας και κατοικημένες περιοχές. Παράλληλα, ζητά τη διεξαγωγή ερευνών για πιθανές παραβιάσεις του ανθρωπιστικού δικαίου.
Η έκθεση αναφέρει επίσης τον θάνατο μιας Αφγανής υπαλλήλου ΜΚΟ στις 19 Μαρτίου στο Νουριστάν, κατά παράβαση της κατάπαυσης πυρός που είχε συμφωνηθεί για το τέλος του ραμαζανιού. Σύμφωνα με την Unama, «οι πακιστανικές δυνάμεις πυροβόλησαν το αυτοκίνητό τους», με αποτέλεσμα η γυναίκα και ο τρίχρονος γιος της να χάσουν τη ζωή τους.
Διπλωματικές προσπάθειες
Μετά από συνομιλίες στις αρχές Απριλίου στην Κίνα, οι δύο πλευρές δεσμεύθηκαν να αποφύγουν νέα κλιμάκωση, σύμφωνα με το Πεκίνο. Παρά τη μείωση των περιστατικών, οι συγκρούσεις δεν έχουν σταματήσει πλήρως. Στις 27 Απριλίου, πολλοί Αφγανοί άμαχοι σκοτώθηκαν και τραυματίστηκαν σε νέα πλήγματα που έπληξαν, μεταξύ άλλων, πανεπιστήμιο στην Ασανταμπάντ, κοντά στα σύνορα με το Πακιστάν, σύμφωνα με τον ΟΗΕ.