Παγκόσμιο κύμα περιορισμών για την πρόσβαση ανηλίκων στα social media

Η Αυστραλία έγινε τον Δεκέμβριο η πρώτη χώρα παγκοσμίως που απαγόρευσε τη χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης από παιδιά κάτω των 16 ετών. Η απόφαση αυτή, που μπλοκάρει την πρόσβαση σε πλατφόρμες όπως TikTok, YouTube, Instagram και Facebook, ελήφθη εν μέσω αυξανόμενων ανησυχιών για τις επιπτώσεις των social media στην υγεία και την ασφάλεια των ανηλίκων.

Ακολουθεί καταγραφή των χωρών που έχουν προχωρήσει ή σχεδιάζουν ανάλογα μέτρα, καθώς και των πρωτοβουλιών των εταιρειών τεχνολογίας για τη ρύθμιση της πρόσβασης των παιδιών στα social media.

Αυστραλία

Με νόμο-ορόσημο, η χώρα υποχρέωσε τις μεγάλες πλατφόρμες να μπλοκάρουν την πρόσβαση σε παιδιά κάτω των 16 ετών από τις 10 Δεκεμβρίου 2025. Οι εταιρείες που δεν συμμορφώνονται αντιμετωπίζουν ποινές έως και 35,3 εκατ. δολάρια.

Ευρωπαϊκές χώρες

Η Αυστρία θα απαγορεύσει τη χρήση των social media για παιδιά κάτω των 14 ετών, με το σχετικό νομοσχέδιο να αναμένεται έως τον Ιούνιο. Στη Γαλλία, η Εθνοσυνέλευση ενέκρινε νομοθεσία για απαγόρευση κάτω των 15 ετών, ενώ στη Δανία το όριο τίθεται στα 15 έτη, με δυνατότητα γονικής έγκρισης για παιδιά έως 13 ετών.

Στη Γερμανία, οι ανήλικοι 13-16 ετών χρειάζονται γονική συναίνεση για χρήση των social media, ενώ στην Ελλάδα η απαγόρευση για παιδιά κάτω των 15 ετών θα ισχύσει από 1η Ιανουαρίου 2027. Στην Ισπανία, η κυβέρνηση σχεδιάζει όριο στα 16 έτη με υποχρεωτική επαλήθευση ηλικίας, ενώ η Πορτογαλία απαιτεί ρητή γονική συναίνεση για ηλικίες 13-16 ετών.

Η Νορβηγία προγραμματίζει να καταθέσει νομοσχέδιο έως το τέλος του 2026 για απαγόρευση κάτω των 16 ετών, ενώ η Πολωνία και η Σλοβενία ετοιμάζουν αντίστοιχες ρυθμίσεις. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έχει εγκρίνει ψήφισμα ζητώντας ελάχιστη ηλικία 16 ετών για τα social media και εναρμονισμένο όριο στα 13 έτη για την πρόσβαση σε υπηρεσίες κοινής χρήσης βίντεο.

Άλλες χώρες

Η Βραζιλία θέσπισε το Ψηφιακό Καταστατικό για Παιδιά και Εφήβους, που απαιτεί γονική εποπτεία και απαγορεύει εθιστικά χαρακτηριστικά όπως η ατέρμονη κύλιση. Στην Ινδία, το κρατίδιο Καρνατάκα απαγόρευσε τα social media για παιδιά κάτω των 16 ετών, ενώ η Ινδονησία περιορίζει την πρόσβαση στις πλατφόρμες υψηλού κινδύνου, όπως TikTok και Roblox.

Η Μαλαισία σχεδιάζει απαγόρευση κάτω των 16 ετών από το 2026, ενώ η Τουρκία ενέκρινε νομοσχέδιο που περιορίζει την πρόσβαση κάτω των 15 ετών, προβλέποντας παράλληλα δημιουργία ασφαλών ψηφιακών χώρων για ανηλίκους.

Στις ΗΠΑ, ο Νόμος για την Προστασία της Ιδιωτικότητας των Παιδιών στο Διαδίκτυο απαγορεύει τη συλλογή δεδομένων από παιδιά κάτω των 13 ετών χωρίς γονική συναίνεση, ενώ αρκετές πολιτείες έχουν θεσπίσει επιπλέον περιορισμούς.

Βιομηχανία τεχνολογίας

Οι πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης, όπως TikTok, Facebook και Snapchat, απαιτούν ελάχιστη ηλικία 13 ετών για εγγραφή. Ωστόσο, σύμφωνα με ειδικούς, οι υπάρχοντες έλεγχοι θεωρούνται ανεπαρκείς, καθώς πολλά παιδιά κάτω των 13 ετών διατηρούν λογαριασμούς στα social media.