Στο επίκεντρο της άτυπης Συνόδου Κορυφής της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που θα πραγματοποιηθεί στις 12 Φεβρουαρίου στο κάστρο Alden Biesen στο Βέλγιο, τίθενται η ανταγωνιστικότητα και η ενίσχυση της Ενιαίας Αγοράς.
Σύμφωνα με επιστολή του Προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, προς τους Ευρωπαίους ηγέτες, «στο τρέχον γεωπολιτικό περιβάλλον, η ενίσχυση της Ενιαίας Αγοράς μας είναι, περισσότερο από ποτέ, μια επείγουσα στρατηγική επιταγή».
Η φετινή άτυπη Σύνοδος ακολουθεί το πρότυπο της περσινής συνάντησης για την Άμυνα, η οποία, όπως σημειώνει ο Κόστα, «παρείχε ισχυρή ώθηση στην οικοδόμηση μιας Ευρώπης της Άμυνας». Στόχος για το 2026 είναι να δοθεί αντίστοιχη πολιτική ώθηση στην ανταγωνιστικότητα, αναγνωρίζοντας ότι η οικονομική ανθεκτικότητα αποτελεί πλέον θεμέλιο της ευρωπαϊκής στρατηγικής αυτονομίας.
Οι συζητήσεις θα επικεντρωθούν σε δύο βασικούς άξονες. Ο πρώτος αφορά το «νέο γεωοικονομικό πλαίσιο», με τους ηγέτες να καλούνται να απαντήσουν πώς η ΕΕ μπορεί να τοποθετηθεί σε ένα περιβάλλον αυξημένου -και όχι πάντα δίκαιου- οικονομικού ανταγωνισμού και εμπορικών ανισορροπιών. Επίσης, θα εξεταστεί πώς θα αντιμετωπιστεί ο οικονομικός καταναγκασμός και θα μειωθούν κρίσιμες εξαρτήσεις, κυρίως σε πρώτες ύλες και τεχνολογία. Ο Α. Κόστα επισημαίνει ότι το απαιτητικό αυτό περιβάλλον μπορεί να προσφέρει ευκαιρίες για την ενίσχυση της στρατηγικής αυτονομίας της Ευρώπης.
Ο δεύτερος άξονας αφορά τις εσωτερικές πολιτικές και τη λειτουργία της Ενιαίας Αγοράς. Ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου τονίζει πως η Ενιαία Αγορά μπορεί να αποτελέσει ισχυρό μοχλό απλούστευσης για πολίτες και επιχειρήσεις, εφόσον υπάρξει ουσιαστική μείωση των εθνικών εμποδίων και δημιουργία ευνοϊκότερου κανονιστικού πλαισίου.
Σε αυτό το πλαίσιο εντάσσεται και η πρόταση για νέο 28ο καθεστώς ίδρυσης και λειτουργίας εταιρειών, που θα βοηθήσει τις επιχειρήσεις να αναπτυχθούν, μεταξύ άλλων, μέσω της μείωσης των διοικητικών βαρών. Κομβικό στοιχείο αποτελεί και η επιτάχυνση της Ένωσης Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων, ώστε περισσότερα ευρωπαϊκά κεφάλαια να κατευθυνθούν σε παραγωγικές επενδύσεις.
Στην άτυπη Σύνοδο, ο Αντόνιο Κόστα έχει προσκαλέσει τον πρώην πρόεδρο της ΕΚΤ και πρώην πρωθυπουργό της Ιταλίας, Μάριο Ντράγκι, καθώς και τον πρώην Ιταλό πρωθυπουργό, Ενρίκο Λέτα. Οι δυο τους θα παρουσιάσουν πώς οι προτάσεις των εκθέσεών τους για την ευρωπαϊκή ανταγωνιστικότητα και την Ενιαία Αγορά αποκτούν νέα σημασία στο σημερινό γεωπολιτικό και γεωοικονομικό περιβάλλον.
Ο Αντόνιο Κόστα, τέλος, διευκρινίζει στην επιστολή του ότι, παρότι «η Ευρώπη είναι ανοιχτή στο εμπόριο», το άνοιγμα αυτό «δεν πρέπει να εκλαμβάνεται ως αδυναμία». Η επιτάχυνση της εμπορικής ατζέντας της ΕΕ πρέπει να συνδυαστεί με προστασία των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων από αθέμιτο ανταγωνισμό και με μια πιο συστηματική προσέγγιση στη μείωση οικονομικών κινδύνων.