Η Γαλλία απαγορεύει social media σε παιδιά κάτω των 15 ετών

Η γαλλική Εθνοσυνέλευση ενέκρινε νομοσχέδιο που προβλέπει την απαγόρευση πρόσβασης στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης για παιδιά κάτω των 15 ετών. Το μέτρο αποσκοπεί στην προστασία της ψυχικής υγείας των εφήβων και έχει τη στήριξη της κυβέρνησης.

Ο πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν χαρακτήρισε το νομοσχέδιο «σημαντικό βήμα», επισημαίνοντας ότι «ο εγκέφαλος των παιδιών μας δεν είναι προς πώληση. Ούτε στις αμερικανικές πλατφόρμες, ούτε στα κινεζικά δίκτυα».

Το νομοσχέδιο υπερψηφίστηκε με 130 ψήφους υπέρ και 21 κατά και θα εξεταστεί από τη Γερουσία τις επόμενες εβδομάδες, σύμφωνα με την υπουργό Ψηφιακών Υποθέσεων Αν Λε Ενάνφ.

Εφόσον εγκριθεί οριστικά, η Γαλλία θα γίνει η δεύτερη χώρα παγκοσμίως με τόσο περιοριστική πολιτική για ανήλικους, μετά την Αυστραλία που απαγόρευσε την πρόσβαση στους κάτω των 16 ετών στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης από τον Δεκέμβριο.

Η κυβέρνηση σχεδιάζει να εφαρμόσει το μέτρο από τον Σεπτέμβριο του 2026, απαγορεύοντας τη δημιουργία νέων λογαριασμών από ανηλίκους, ενώ μέχρι την 1η Ιανουαρίου 2027 θα τεθούν σε ισχύ αυστηρότεροι έλεγχοι ηλικίας και για υφιστάμενους λογαριασμούς.

Σύμφωνα με το νομοσχέδιο, «η πρόσβαση στις υπηρεσίες ενός διαδικτυακού μέσου κοινωνικής δικτύωσης (...) απαγορεύεται στους ανήλικους κάτω των 15 ετών». Εξαιρούνται συγκεκριμένες εκπαιδευτικές πλατφόρμες και υπηρεσίες ανταλλαγής προσωπικών μηνυμάτων, όπως το WhatsApp, όπως ανέφερε η βουλευτής Λορ Μιλέρ.

Επιπλέον, στόχος της κυβέρνησης αποτελεί η απαγόρευση των κινητών τηλεφώνων και στα λύκεια, μέτρο που ήδη εφαρμόζεται σε δημοτικά και γυμνάσια.

Η Εθνική Υπηρεσία Υγειονομικής Ασφάλειας (Anses) έχει προειδοποιήσει για τις αρνητικές επιπτώσεις των μέσων κοινωνικής δικτύωσης στην ψυχική υγεία των εφήβων, επισημαίνοντας κινδύνους όπως η κυβερνοπαρενόχληση και η έκθεση σε βίαιο περιεχόμενο.

Αρκετές χώρες έχουν αρχίσει να υιοθετούν παρόμοια μέτρα.

Διεθνείς εξελίξεις και παραδείγματα

Η Αυστραλία πρωτοστάτησε, απαγορεύοντας από τον Δεκέμβριο τη χρήση μέσων κοινωνικής δικτύωσης σε παιδιά κάτω των 16 ετών και ζητώντας τη διαγραφή υφιστάμενων λογαριασμών ανηλίκων. Η συμμόρφωση των μεγάλων πλατφορμών, όπως το Facebook, το Instagram, το X, το Threads, το Snapchat και το TikTok, συνοδεύεται από αυστηρές κυρώσεις, με πρόστιμα που φτάνουν έως και τα 28 εκατ. ευρώ.

Η Meta ανακοίνωσε τη διαγραφή 544.000 λογαριασμών χρηστών κάτω των 16 ετών, εκ των οποίων 331.000 στο Instagram και 173.000 στο Facebook. Η Reddit προσέφυγε δικαστικά κατά του νόμου, αν και έχει συμμορφωθεί.

Στην Ευρωπαϊκή Ένωση, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ενέκρινε μη δεσμευτική εισήγηση για απαγόρευση της ελεύθερης πρόσβασης στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης για χρήστες κάτω των 16 ετών. Παράλληλα, χώρες όπως η Δανία και η Ισπανία εξετάζουν νομοσχέδια για αντίστοιχους περιορισμούς.

Στη Βρετανία, αυξάνεται η πίεση προς την κυβέρνηση μετά την ψήφιση τροπολογίας από τη Βουλή των Λόρδων για απαγόρευση πρόσβασης στα κοινωνικά δίκτυα για άτομα κάτω των 16 ετών. Η κυβέρνηση αντιτίθεται, ωστόσο δεκάδες βουλευτές ζητούν αλλαγή στάσης.

Στη Νότια Κορέα, από τον Μάρτιο θα απαγορεύεται η χρήση κινητών τηλεφώνων στις σχολικές αίθουσες. Η χώρα είχε εφαρμόσει στο παρελθόν τον νόμο «Σταχτοπούτα» για τον περιορισμό της πρόσβασης σε διαδικτυακά παιχνίδια από ανηλίκους κατά τις νυχτερινές ώρες.

Η Κίνα περιορίζει από το 2021 τη χρήση μέσων κοινωνικής δικτύωσης από ανηλίκους, απαιτώντας ταυτοποίηση και επιβάλλοντας χρονικούς περιορισμούς, όπως μέγιστο χρόνο 40 λεπτών ημερησίως στο Douyin για παιδιά κάτω των 14 ετών.